درسنامه آموزشی عربی (1) کلاس دهم هنرستانهای فنی و کاردانش
درس 4: هذا خَلْقُ اللهِ
|
دریاچهٔ «سیمره» در استان ایلام |
غار «علیصدر» در استان همدان |
|
آبشار «سمیرم» در استان اصفهان |
منطقهٔ «دلفارد» در استان کرمان |
|
چشمهٔ «رامیان» در استان گلستان |
روستای «زرّینکُلا» در استان مازندران |
﴿قُلْ سیروا فِی الْأَرضِ فَانْظُروا کَیفَ بَدَأَ الْخَلْقَ﴾ اَلْعَنکَبوت: 20
بگو در زمین بگردید و بنگرید چگونه [خداوند] آفرینش را آغاز کرد؟
﴿هٰذا خَلْقُ اللهِ﴾ لقمان: 11
این آفرینش خداوند است
فی أَعماقِ الْبَحرِ أَسماکٌ مُضیئَةٌ أضَواؤُها مِنْ نوَعٍ مِنَ الْبَکتیریَا الْمُضیئَةِ الَّتی تَعیشُ تَحتَ عُیونِ تِلْکَ الْأَسَماکِ.
در اعماق دریا ماهیهای درخشانی هستند که نور آنها از باکتریهای درخشان که زیر چشم آن ماهیها زندگی میکنند، میباشد.
إنَّ بَعضَ الطُّیورِ وَ الْحَیَواناتِ تَعْرِفُ بِغَریزَتِها الْأَعشابَ الطِّبّیَّةَ وَ تَعلَمُ کَیفَ تَستَعمِلُ الْعُشبَ الْمُناسِبَ لِلْوِقایَةِ مِنَ الْأَمراضِ الْمُختَلِفَةِ؛ وَ قدَ دَلَّتْ هٰذِهِ الْحَیَواناتُ الْإنسانَ عَلَی الْخَواصِّ الطِّبّیَّةِ لِهٰذِهِ الْأَعشابِ.
بیگمان برخی پرندگان و جانوران با غریزۀ خود گیاهان دارویی را میشناسند و میدانند چگونه گیاه مناسب برای پیشگیری از بیماریهای گوناگون به کار ببرند؛ این جانوران انسان را برای خاصیتهای پزشکی این گیاهان راهنمایی کردهاند.
إنَّ أَغلَبَ الْحَیَواناتِ إضافَةً إلَی امْتلِاکِها لِلُغَةٍ خاصَّةٍ بِها، تَمْلِک لُغَةً عامَّةً تَستَطیعُ مِنْ خِلالِها أَن تَتَفاهَمَ مَعَ بَعضِها، فَلِلْغُرابِ صَوتٌ یُحَذِّرُ بِهِ بَقیَّةَ الْحَیَواناتِ حَتَّی تَبتَعِدَ سَریعاً عَنْ مِنطَقَةِ الْخَطَرِ.
بیگمان بیشتر جانوران افزون بر داشتن زبان ویژۀ خود زبانی عمومی دارند که با آن میتوانند [سخن] یکدیگر را بفهمند، کلاغ صدایی دارد که با آن به بقیۀ جانوران هشدار میدهد تا زود (سریع) از منطقۀ خطر دور شوند.
تَستَطیعُ الْحِرباءُ أَنْ تُدیرَ عَینَیها فی اتِّجاهاتٍ مُختَلِفَةٍ دونَ أَنْ تُحَرِّکَ رَأْسَها وَ هیَ تَستَطیعُ أَنْ تَرَی فِی اتِّجاهَینِ فی وَقتٍ واحِدٍ.
آفتاب پرست می تواند بی آنکه سرش را تکان بدهد چشمانش را در جهت های مختلف بچرخاند و میتواند در یک زمان در دو جهت ببیند.
لا تَتَحَرَّکُ عَینُ الْبومَةِ، فَإِنَّها ثابِتَةٌ، وَلٰکِنَّها تُعَوِّضُ هٰذَا النَّقصَ بِتَحریکِ رَأْسِها فی کُلِّ جِهَةٍ؛ وَ تَستَطیعُ أَنْ تُدیرَ رَأْسَها مِئَتَینِ وَ سَبْعینَ دَرَجَةً دونَ أَنْ تُحَرِّکَ جِسمَها.
چشم جغد حرکت نمیکند، چشمها ثابتاند، ولی این نقص را با حرکت دادن سرش در هر ناحیهای جبران میکند و میتواند که بیآنکه بدنش را حرکت دهد سرش را 270 درجه بچرخاند.
اَلْمُعْجَم
| اِتِّجاهات: جهتها «مفرد: اِتِّجاه» | اِستَطاعَ: توانست «مضارع: یَسْتَطیعُ» = قَدَرَ |
| إضافَةً إلیٰ: افزون بر | أَضواؤُها: نورهایشان «أَضواءُ + ها / مفرد: ضَوْء» |
| أَعشاب: گیاهان «مفرد: عُشْب اَلْأَعشابُ الطَّبّیَّةُ: گیاهان دارویی «مفرد: عُشْب طِبّیّ» |
اِمتِلاک: مالکیّت، داشتن |
| أَنْ تُحَرِّکَ: که حرکت بدهد «ماضی: حَرَّکَ مضارع: یُحَرِّکُ دون أَنْ تُحَرِّکَ: بیآنکه حرکت بدهد» |
بُحَیرةَ: دریاچه |
| بوم، بومَة: جغد | تُعَوِّضُ: جبران میکند «ماضی: عَوَّضَ مضارع: یُعَوِّضُ» |
| تَمْلَکُ: مالک میشود، فرمانروایی میکند «ماضی: مَلَکَ مضارع: یَمْلِکُ» |
حَتّیٰ تَبتَعِدَ: تا دور شود «ماضی: اِبتَعَدَ مضارع: یَبتَعِدُ» |
| حِرْباء: آفتاب پرست | دَلَّ: راهنمایی کرد «مضارع: یَدُلُّ» |
| سیروا: حرکت کنید «ماضی: سارَ مضارع: یَسیرُ» |
کَهف: غار |
| لا تَتَحَرَّکُ: حرکت نمیکند «ماضی: تَحَرَّکَ مضارع: یَتَحَرَّکُ» |
مَعَ بَعْض: با یکدیگر |
| مُضیء: نورانی | مِن خِلالِها: در میانِ آن |
| وِقایَة: پیشگیری |
عَیِّنِ الْجُملَةَ الصَّحیحَةَ وَ غَیرَ الصَّحیحَةِ حَسَبَ الْحَقیقةِ وَ الْواقِعِ.
1- بَعضُ الْحَیَواناتِ وَ الطُّیورِ تَدُلُّ الْإنسانَ عَلَی الْأَعشابِ الطِّبّیَّةِ. درست
بعضی از حیوانات و پرندگان، انسان را به گیاهان دارویی راهنمایی میکنند.
2- لِلزَّرافَةِ صَوتٌ یُحَذِّرُ الْحَیَواناتِ حَتَّی تَبتَعِدَ عَنِ الْخَطَرِ. نادرست
زرافه صدایی دارد که حیوانات را از خطر دور میکند.
3- تَستَطیعُ الْحِرباءُ أَنْ تُدیرَ عَینَیها فی اتِّجاهٍ واحِدٍ. نادرست
آفتابپرست میتواند چشمهایش را در یک جهت بگرداند.
4- تَعیشُ الْأَسَماکُ الْمُضیئَةُ قَریبَةً مِن سَطحِ الْبَحرِ. نادرست
ماهیهای نورانی نزدیک سطح دریا زندگی میکنند.
5- لا تَعیشُ حیوانات مائیَّةٌ فی أَعماقِ الْبَحرِ. نادرست
هیچ جانور آبزی در اعماق دریا زندگی نمیکند.
6- یَتَحَرَّکُ رَأسُ الْبومَةِ فِی اتِّجاهٍ واحِدٍ. نادرست
سر جغد فقط در یک جهت حرکت میکند.
اَلتَّمْرینُ الْأَوَّلُ (صفحهٔ 39 کتاب درسی)
تَرجِمِ الْأَفعالَ الثُّلاثیَّةَ الْمَزیدَةَ، وَ اکْتُبْ بابَها.
| ماضی | مضارع | مصدر |
|---|---|---|
| تَعامَلَ: داد و ستد کرد | یَتَعامَلُ: داد و ستد میکند | تَعامُل: داد و ستد کردن |
| لَوَّنَ: ..... | یُلَوِّنُ: .................................... | تَلْوین: رنگ آمیزی کردن |
| صافَحَ: .................................. | یُصافِحُ: .................................. | مُصافَحَة: دست دادن |
| أَنْقَذَ: .................................... | یُنْقِذُ: ...................................... | إِنْقاذ: نجات دادن |
اَلتَّمْرینُ الثّانی (صفحهٔ 40 کتاب درسی)
قْرَأِ الْأَفعالَ وَ الْمَصادِرَ قرِاءةَ صَحیحَةً، وَ ضَع الْعَلاماتِ.
| ماضی | مضارع | مصدر |
|---|---|---|
| تعارف | یتعارف | تعارف |
| فتش | یفتش | تفتیش |
| جاهد | یجاهد | مجاهدة |
| أحسن | یحسن | إحسان |
| تقاعد | یتقاعد | تقاعد |
| کمل | یکمل | تکمیل |
| حاول | یحاول | محاولة |
| أَجْلَسَ | یُجْلِسُ | إِجْلاس |
حِوارٌ (فی صالَةِ التَّفتیشِ بِالْجَمارِکِ)
در گروههای دو نفره شبیه گفتوگوی زیر را در کلاس اجرا کنید.
|
شُرطیُّ الْجَمارِکِ |
اَلزّائِرَةُ |
|
اِجلِب هٰذِهِ الْحَقیبَةَ. |
عَلَی عَینی، وَلٰکِنْ ما هیَ الْمُشکِلَةُ؟ |
|
تَفتیشٌ بَسیطٌ. |
لا بأَسَ. |
|
لِمَن هٰذِهِ الْحَقیبةُ؟ |
لِأُسرَتی. |
|
مِنْ فَضلِکِ، اِفتَحْها. |
تَفَضَّلْ، حَقیبَتی مَفتوحَةٌ. |
|
ما هٰذِهِ الْحُبوبُ؟ |
حُبوبٌ مُهَدِّئَةٌ، عِندی صُداعٌ. |
|
هَل عِندَکَ وَصفَةُ الطَّبیبِ؟ |
نعَمَ؛ تفَضَلَّْ. |
|
حَسَناً. |
شُکراً. |
التَّمارین
اَلتَّمْرینُ الْأَوَّلُ (صفحهٔ 42 کتاب درسی)
أَیُّ کَلِمَةٍ مِنْ کَلِماتِ الْمُعجَمِ، تُناسِبُ التَّوضیحاتِ التّالیَةَ؟
1- إدارَةٌ مَسؤولَةٌ عَمّا یَحْمِلُهُ الْمُسافِرونَ مِن بِلادٍ أُخریٰ. جمارک
ادارهای که مسئول کنترل وسایلی است که مسافران از کشورهای دیگر میآورند. گمرک
2- اَلْأَعمالُ الَّتی نَفعَلُها لِلِابْتِعادِ عَنِ الْخَطَرِ أَوِ الْمَرَضِ. وقایة
کارهایی که برای دوری از خطر یا بیماری انجام میدهیم. پیشگیری
3- حَیَوانٌ یُدیرُ رَأْسَهُ مَعَ حَرَکَةِ الشَّمْسِ کَأَنَّهُ یَعبُدُها. الحِرْباء
حیوانی که سرش را با حرکت خورشید میچرخاند، انگار آن را عبادت میکند. آفتابپرست
4- نَباتاتٌ مُفیدَةٌ لِلْمُعالَجَةِ نَستَفیدُ مِنها کَدَواءٍ. الاعشاب الطبیة
گیاهان مفید که برای درمان استفاده میکنیم. گیاهان دارویی
5- طائِرٌ یَنامُ فِی النَّهارِ وَ یَخرُجُ فِی اللَّیلِ. البومَة
پرندهای که روز میخوابد و شب بیرون میآید. جغد
6- اَلشَّیءُ الَّذی یُعْطی نوراً لَنا. مضی
چیزی که به ما نور میدهد. نورانی
اَلتَّمْرینُ الثّانی (صفحهٔ 42 کتاب درسی)
أَجرِ الْحِوارَ مَعَ زَمیلِکَ فِی الصَّفِّ.
اَلتَّمْرینُ الثّالِثُ (صفحهٔ 42 کتاب درسی)
عَیِّنِ الْکَلِمَةَ الْغَریبَةَ مَعَ بَیانِ السَّبَبِ.
1- غُراب / عُصفور / بوم / ضَوْء
کلاغ / پرنده / جغد / نور
2- حَلیب / عَصیر / ذِکْریٰ / شای
شیر / آب میوه / خاطره / چای
3- کَلْب / حِرْباء / جَمارِک / فَرَس
سگ / آفتاب پرست / گمرگ / اسب
4- عُیون / أَقدام / أَیدی / بَسیط
چشمها / پاها / دست / ساده
5- حَقیبَة / سَیّارَة / طائِرَة / حافِلَة
کیف / ماشین / هواپیما / اتوبوس
6- تُفّاح / صُداع / عِنَب / رُمّان
سیب / سردرد / انگور / انار
اَلتَّمْرینُ الرّابِعُ (صفحهٔ 43 کتاب درسی)
اُکْتُبْ مُفرَدَ هٰذِهِ الْکَلِماتِ.
عُیون: عین
اِتِّجاهات: اِتِّجاه
أَضواء: ضوء
أَعشاب: عشب
اَلتَّمْرینُ الْخامِسُ (صفحهٔ 43 کتاب درسی)
تَرجِمْ إلَی الْفارِسیَّةِ. (...)
1- هَلْ تَعلَمُ أَنَّ الزَّرافَةَ لا تَنامُ فی الْیَومِ الْواحِدِ إلّا أَقَلَّ مِن ثَلاثینَ دَقیقةً وَ عَلَی ثَلاثِ مَراحِلَ؟
آیا میدانید زرافه در یک روز کمتر از سی دقیقه و در سه مرحله میخوابد؟
2- هَلْ تَعلَمُ أَنَّ مَقبَرَةَ «وادِی السَّلامِ» فی النَّجَفِ الْأَشرَفِ مِن أَکبَرِ الْمَقابِرِ فی الْعالَمِ؟
آیا میدانید قبرستان «وادی السلام» در نجف اشرف از بزرگترین قبرستانها در جهان است؟
3- هَلْ تَعلَمُ أَنَّ مُحَمَّدَ بنَ زَکَریَّا الرّازی أَوَّلُ مَنِ ابتَکَرَ خُیوطَ الْجِراحَةِ وَ صَنَعَ الْمَراهِمَ؟
آیا میدانید ؟؟؟ که محمد بن زکریای رازی نخستین کسی بود که نخهای جراحی را اختراع کرد و پمادها را ساخت؟
4- هَلْ تَعلَمُ أَنَّ الْفَرَسَ قادِرٌ عَلَی النَّومِ واقِفاً عَلَی أَقدامِهِ؟
آیا میدانید اسب میتواند ایستاده روی پاهایش بخوابد؟
5- هَلْ تَعلَمُ أَنَّ أَکثَرَ فیتامین C لِلْبُرتُقالِ فی قِشرِهِ؟
آیا میدانید بیشترین ویتامین سی برای پرتغال در پوستش است؟